Иранскиот министер за надворешни работи, Абас Арагчи, во неделата инсистираше дека силата на Техеран доаѓа од неговата способност да им каже „не“ на големите сили, заземајќи максималистички став веднаш по разговорите со САД за неговата нуклеарна програма и среде неодамнешните протести низ целата земја.
Арагчи, обраќајќи се пред дипломатите на самитот во Техеран, стави до знаење дека Иран ќе стои на својот став дека мора да има право да збогатува ураниум, што е главната точка на спор со претседателот Доналд Трамп, кој во јуни, за време на 12-дневната војна меѓу Иран и Израел, ги бомбардираше нуклеарните постројки на Иран.
Иако иранскиот претседател Масуд Пезешкијан во петокот ги пофали разговорите во Оман со Американците како „чекор напред“, изјавите на Арагчи ја покажуваат сериозноста на предизвиците што претстојат.
Американската страна веќе го премести носачот на авиони „УСС Абрахам Линколн“, бродови и воени авиони на Блискиот Исток за да изврши притисок врз Иран да се согласи со договорот и распореди огнено оружје за евентуален напад врз Исламската Република, доколку Трамп одлучи да направи таков потег.
„Верувам дека тајната на моќта на Исламската Република Иран е нејзината способност да се спротивстави на насилството, доминацијата и притисокот од другите. Тие се плашат од нашата атомска бомба, додека ние не бараме атомска бомба. Нашата атомска бомба е моќта да им кажеме не на големите сили. Тајната на моќта на Исламската Република е моќта да им кажеме не на силите“, рече Арагчи.
Одлуката на Арагчи експлицитно да го употреби терминот „атомска бомба“ како реторички израз веројатно не била случајна. Иако Иран долго време тврди дека неговата нуклеарна програма е мирна, Западот и Меѓународната агенција за атомска енергија велат дека до 2003 година, Техеран имал организирана воена програма со цел да се стекне со нуклеарно оружје.
Иран збогатува ураниум до чистота од 60 проценти, краток, технички чекор до нивото од 90 проценти што се смета за погодно за производство на нуклеарно оружје, и е единствената земја без нуклеарен арсенал што стигнала толку далеку. Во последниве години, иранските власти сè повеќе се закануваат дека Исламската Република би можела да започне со изградба на бомба, иако нивните дипломати истовремено посочуваа на учењата на врховниот лидер ајатолахот Али Хамнеи како обврзувачка фатва, или религиозна одлука, дека Иран нема да изгради нуклеарна бомба.
Иранскиот претседател Пезешкијан, кој му нареди на Арагчи да започне преговори со Американците откако веројатно доби благослов од Хамнеи, исто така напиша за разговорите на мрежата X во неделата.
„Иранско-американските преговори, одржани благодарение на медијаторските напори на пријателските влади во регионот, беа чекор напред. Дијалогот отсекогаш бил наша стратегија за мирно решавање на споровите. … Иранската нација отсекогаш одговарала на почитувањето со почит, но не го толерира јазикот на силата“, напиша тој.
Останува нејасно кога, каде, па дури и дали ќе се одржи втора рунда разговори. Трамп понуди малку детали по разговорите во петокот, но рече: „Иран изгледа многу заинтересиран да постигне договор – и треба да го стори тоа“.
За време на разговорот во петокот, американскиот адмирал Бред Купер, началник на Централната команда на американската армија, беше во Оман. Неговото присуство веројатно беше намерен потсетник на Иран за американското воено присуство во регионот. Купер подоцна ги придружуваше американскиот специјален претставник Стив Виткоф и Џаред Кушнер, зет на Трамп, до носачот на авиони „Линколн“ во Арапското Море по индиректните преговори.
Арагчи се чини дека многу сериозно ја сфаќа заканата од можен американски воен напад, како што тоа го прават многу загрижени Иранци во последните недели. Тој потсети дека по неколку рунди разговори минатата година, САД „нè нападнаа во средината на преговорите“.
„Ако се повлечете еден чекор назад во преговорите, не е јасно колку далеку ќе стигнат“, рече Арагчи.
The post Иранскиот министер за надворешни работи зазема цврст став кон САД: Нашата сила е во тоа да кажеме „не“ appeared first on Во Центар.
