Многу луѓе не ги добиваат препорачаните 7-8 часа сон секоја ноќ, а за тоа постојат голем број причини – од стрес и бучава до несакани ефекти од лекови. Кофеинот често се обвинува како главен виновник за лошиот сон, но експертите предупредуваат и за еден пијалок што многу луѓе го пијат само за да им помогне да заспијат. Проблемот е што токму овој пијалок сериозно го расипува квалитетот на нивниот сон – дури и ако го пиете порано навечер.
Пијалокот што најмногу го уништува сонот
Според неврологот и лекар за спиење, д-р Ан Мари Морс, алкохолот е најчестото „средство за спиење“ што луѓето сами го препишуваат бидејќи ве прави поспани и може да ви помогне побрзо да заспиете. Сепак, таа нагласува дека алкохолот – спротивно на популарното верување – не значи квалитетен сон. Всушност, може да го наруши.
„Алкохолот ја потиснува REM фазата – фазата во која најмногу сонуваме и е важна за меморијата, обработката на емоциите, креативноста и расположението“, објаснува д-р Морс, пренесува Parade.
Ова е потврдено и со истражување: анализа објавена во 2025 година во списанието Sleep Medicine Reviews покажа дека со поголема количина на алкохол доаѓа и поголемо нарушување на REM фазата.
Иако алкохолот може да ви помогне побрзо да заспиете, д-р Морс предупредува дека може да го направи вашиот сон поплиток и да ви го отежни длабокиот сон. Ова може да значи почесто будење во текот на ноќта. И има уште една работа: алкохолот го стимулира мокрењето, па затоа е поголема веројатноста да станете за да одите во тоалет. Плус, алкохолот го зголемува ризикот од проблеми со дишењето поврзани со спиењето – како што се ‘рчење и апнеја при спиење – со опуштање на мускулите во грлото и горните дишни патишта.
Ако се потпирате на алкохол за да заспиете, тој почетен ефект исто така не трае долго.
„Алкохолот е седатив и првично може да ви помогне да заспиете, но со текот на времето овој ефект слабее. Луѓето често забележуваат дека истата количина повеќе не „делува“ за нив, па затоа посегнуваат по повеќе за да го добијат истото чувство на поспаност“, вели д-р Мајкл Градисар, клинички психолог и раководител на науката за спиење во Sleep Cycle.
Што ако пиете алкохол порано навечер?
Јасно е дека чаша алкохол непосредно пред спиење не е добра навика, но што ако го пиете порано – на пример со вечера? За жал, д-р Морс вели дека тоа може да влијае и на сонот.
„Во просек, на телото му е потребен околу еден час за да разгради стандарден пијалок. Ако пиете повеќе, дури и порано, можно е алкохолот – или ефектот што се јавува кога ќе почне да исчезнува и да ве буди – сè уште да е таму кога ќе легнете“, објаснува тој.
Дури и еден пијалок може да го наруши сонот. „Прашањето е што сметаме за „една чаша вино“ на прво место. Стандарден пијалок е околу 150 милилитри, но дома или во ресторан често добивате повеќе – да речеме од 180 до 270 милилитри. Таа разлика помеѓу стандардниот и она што го доживуваме како „еден пијалок“ може да значи разлика во ефектот“, додава д-р Морс.
Како да се опуштите навечер без алкохол
Ако сте навикнати да користите алкохол за да ви помогне да спиете, можеби се прашувате колку време е потребно вашето тело да се „ресетира“. Д-р Градисар предупредува дека тоа може да потрае. „Проблемот е што кога луѓето го намалуваат алкохолот или престануваат да пијат, нивниот сон често се влошува пред да се подобри – а тоа може да биде обесхрабрувачко“, вели тој.
Тој советува да не се откажувате: „Намалувањето на внесот е одличен прв чекор и со текот на времето обично води до значително подобар сон. Меѓутоа, ако размислувате целосно да се откажете и пиете долго време или во големи количини, важно е прво да разговарате со вашиот лекар за да направите безбеден план.“
Ако уживате во ритуалот на вечерно пиење, д-р Морс предлага да го замените со безалкохолно пиво или безалкохолен коктел.
„Само внимавајте на шеќерот и кофеинот во нив“, додава тој, бидејќи тие исто така можат да влијаат на сонот.
Тој исто така предлага билни чаеви – како што се камилица, маточина или пасифлора – кои можат да му помогнат на вашето тело полесно да се опушти.
За дополнително смирување, д-р Морс предлага пет до 10 минути бавно, дијафрагматско дишење или кратка водена медитација. Тој исто така вели дека нежното истегнување или јогата можат да помогнат, бидејќи тие ја ослободуваат напнатоста во вашите мускули. Потоа, намалете ги светлата, тргнете го екранот и опуштете се со нешто едноставно, како што е читањето. Оваа рутина ги подготвува и вашето тело и ум за помирна ноќ и подобар квалитет на спиење.
The post Лекарите предупредуваат дека овој пијалок може значително да го наруши квалитетот на сонот appeared first on Во Центар.



