Возачите се одлучија за овој драстичен чекор откако Брисел не ги прифати барањата и предлозите на превозниците за олеснување на процедурите на границите.
Возачите на камиони од Србија и Босна и Херцеговина на 26 јануари најавија целосна блокада на граничните премини за товар кон Европската Унија поради проблемите предизвикани од новиот систем за влез и излез (EES), кој ги евидентира влезот и излезот на превозниците. Ќе бидат блокирани 14 гранични премини, вклучувајќи го и Прешево, а камионџиите одлучија да го преземат овој драстичен чекор откако Брисел не ги прифати барањата и предлозите на транспортерите за олеснување на процедурите на границите.
Блокада на товарни терминали
Како што нагласи Неџо Мандиќ, претседател на Здружението за меѓународен транспорт на Србија, протестите не се однесуваат на патничките премини, туку исклучиво на товарните терминали каде што ќе бидат паркирани камиони, така што нема да може да се влегува или излегува со стока.
Како што објасни Мандиќ за „Бизнис Курир“, претставници на Бизнис асоцијацијата „Меѓународен транспорт“ Белград, Конзорциумот „Логистика на Босна и Херцеговина“ и Здружението на меѓународни превозници на товар на Црна Гора денес ќе одржат прес-конференција во Белград, каде што ќе презентираат повеќе детали за самиот протест, но и ќе предупредат за долгорочните последици што ќе почнат да ги трпат економиите на Србија, Босна и Херцеговина и Црна Гора откако системот за електронска испорака целосно ќе стапи во сила на 10 април .
Практично, ова значи забрана за влез во земјите од Шенген зоната на српските, босанските и црногорските возачи поради пречекорување на дозволениот број денови само затоа што си ја вршеле работата. Ова може да резултира со целосен колапс на транспортот, односно увозот и извозот, што ќе влијае на регионалната економија и трговија и ќе предизвика огромна штета за сите, додека правото на работа и егзистенција на возачите е загрозено.
Камионите чекаат со часови.
Како што предупредуваат превозниците, најголемиот проблем е недостатокот на инфраструктура, обучен персонал, како и недостатокот на адаптирање на товарните терминали кон новите процедури на EES. Како резултат на тоа, возачите чекаат со часови на границите, што има негативен ефект врз понудата и извозот. Наместо да се забрза протокот на стоки преку дигитализација, EES системот создава дополнителни бариери за превозниците од земји надвор од ЕУ со сериозни последици за регионалната економија.
Како што неколку пати истакна Мандиќ, тие испратија писма до Европската комисија и властите во Србија и Босна и Херцеговина, побараа средби со властите во Брисел, но немаше конкретни одговори, поради што решија да го радикализираат протестот. Примената на EES системот, што подразбира биометриска регистрација на возачите, проверка на живеалиштето во претходните 180 дена и хармонизација на податоците во неколку бази на податоци, веќе доведе до километарски редици камиони и чекање со часови на границите, особено на најпрометните премини кон Унгарија, Хрватска и Бугарија.
Фото: Мајрон Стандрет / Алами / Профимедија
Возачите се жалат и на проблемот со различните толкувања на законот од Брисел, што зависи од националните служби на самите земји-членки на ЕУ, па се случува возач со камион да помине една граница, но да биде вратен од следната, што дополнително го забавува и отежнува преминувањето на границата.
Што е EES систем?
Европскиот систем за влез/излез (ЕСИ) започна со постепена имплементација на 12 октомври 2025 година, а целосна имплементација се очекува на 10 април 2026 година. Целта е да се замени ставањето печат на пасошите на границите со електронско евидентирање на биометриски податоци (фотографии и отпечатоци од прсти) за граѓаните на земјите кои не се членки на ЕУ.
Целта беше да се забрза процесот на евидентирање на влезот и излезот на патниците преку дигитализација, но во пракса се случи спротивното и системот EES предизвика огромни толпи на сите гранични премини , не само на железничките терминали, туку и на патничките терминали. Системот EES беше воведен како модернизација на контролата на надворешните граници на земјите од ЕУ со цел да се спречи пречекорување на дозволениот престој и нелегален влез во земјите од Шенген зоната.
The post Сè застанува на 26 јануари: Возачите на камиони најавија блокада на 14 гранични премини кон ЕУ appeared first on Во Центар.
