Можеби ќе забележите повеќе брчки, мало опуштање на кожата или дека е потребно подолго време за да се сетите на работите – сето тоа се знаци на стареење. Овој процес е неизбежен, дури и за нашите мозоци. Сепак, брзината со која се случува не е целосно надвор од наша контрола.
„Траекторијата на здравјето на мозокот и стапката на неговото стареење се колективно под влијание на генетиката, кардиоваскуларното здравје, физичката активност, исхраната, спиењето, општествениот ангажман, пушењето и консумирањето алкохол“, објаснува невропсихологот Меган Глен.
Иако многу навики влијаат на здравјето на мозокот, експертите предупредуваат дека едно лице може да го забрза неговото стареење повеќе отколку што можеби мислите: седентарен начин на живот, пишува EatingWell.
Како седечкиот начин на живот го оштетува мозокот
Дали забележувате дека седите повеќе отколку што се движите секој ден? Повеќето од нас се виновни за тоа, но експертите предупредуваат дека овој начин на живот може да доведе до когнитивен пад и невродегенеративни промени.
„Неодамнешните истражувања покажаа дека зголеменото седечко однесување, или времето поминато во лежење или седење, е поврзано со когнитивен пад и намалување на волуменот на мозокот, дури и кај постари возрасни лица кои вежбаат“, објаснува невропсихологот Патриша Бојл.
„Ова покажува дека, покрај вежбањето неколку пати неделно, подеднакво е важно да станете и малку да се движите за да ги прекинете долгите периоди на седење и стоење.“
Неврологот Шајан Казаеи се согласува, забележувајќи дека недостатокот на активност може да го забрза влошувањето на здравјето на мозокот.
,,Исто така, се покажа дека недостатокот на вежбање во комбинација со седечки начин на живот може да ја зголеми подложноста на развој на Алцхајмерова болест.“
Неактивноста го зголемува ризикот од когнитивен пад
Тој објаснува дека вежбањето и здравата исхрана се заштитни фактори за мозокот и дека протокот на крв што го поттикнува вежбањето може да помогне во отстранувањето на штетните супстанции од мозокот. Сепак, има и добри вести: Една студија покажа дека постарите возрасни лица во нивните 60-ти и 70-ти години кои започнале редовно вежбање и го одржувале две години го забавиле когнитивниот пад поврзан со возраста, па дури и ги подобриле своите ментални способности.
Мозокот сочинува само два проценти од телесната тежина, но му се потребни 20 проценти од кислородот и хранливите материи, што го прави еден од метаболички најактивните органи, вели Глен. Седењето поголемиот дел од денот може да го наруши тој внес.
Седењето подолг временски период го намалува протокот на крв во мозокот
„Кога сте неактивни подолг временски период, протокот на крв може да се намали, што може да доведе до хронична церебрална хипоперфузија, состојба на трајно намален проток на крв во мозокот. Ова намалување ги лишува мозочните клетки од оптималните нивоа на кислород и хранливи материи потребни за нивна функција и одржување, а оваа состојба е поврзана со развој на благи когнитивни нарушувања и деменција“, објаснува таа.
Срцето и мозокот се поповрзани отколку што можеби мислите, а седечкиот начин на живот може да им наштети и на двајцата.
,,Седечкиот начин на живот може да доведе до длабока венска тромбоза, што може да доведе до мозочни удари и забрзано опаѓање на мозокот“, предупредува Казаеи. Редовното вежбање ја подобрува кардиоваскуларната издржливост, ги разградува и спречува згрутчување на крвта и го штити мозокот.
Неактивноста ја забавува невропластичноста и го намалува „ѓубривото“ за мозокот.
Мозокот постојано учи и гради нови врски, процес познат како невропластичност. Седечкиот начин на живот може да го забави ова.
„Истражувањата го поврзаа прекумерното седечко однесување со истенчување на деловите од мозокот кои се клучни за меморијата, како што се медијалниот темпорален лобус и хипокампусот“, објаснува Глен.
Неактивноста може да го намали производството на BDNF, молекула која ги поддржува постојните неврони и го поттикнува растот на нови.
„Во суштина, неактивноста го лишува вашиот мозок од „ѓубривото“ што му е потребно за одржување на структурата и функцијата, што потенцијално води до побрз когнитивен пад“, додава Глен.
Физичката активност може да се смета за бесплатен лек за регулирање на шеќерот во крвта. Без неа, нивото на гликоза може постојано да варира, а лошо контролираниот шеќер во крвта може да влијае на мозокот.
„Седечкиот начин на живот може да биде поврзан со когнитивен пад поради лошата контрола на гликемијата“, вели Бојл.
Лошата контрола на шеќерот во крвта создава дополнителен товар врз мозокот
„Од сите телесни функции, на мозокот му е потребна најмногу енергија од нашиот метаболизам за да функционира, што обично се обезбедува преку гликоза во крвотокот. Физичката активност ја зголемува циркулацијата на крвта во мозокот“, додава таа.
Со зголемување на физичката активност, можете да ја подобрите контролата на гликемијата и циркулацијата, што помага во одложување на стареењето на мозокот.
Како да се зголеми физичката активност
Експертите споделуваат неколку совети за зголемување на активноста и намалување на времето што го поминувате седејќи.
,,Поставете едноставен аларм на вашиот телефон или паметен часовник на секој час за да ве потсетува да станете, да се истегнете или да прошетате неколку минути за да го прекинете долготрајното седење“, вели Глен.
Обидете се да вклучите движење во вашата дневна рутина: искачете се по скалите, одете неколку дополнителни круга околу продавницата, паркирајте подалеку од вашата дестинација или прошетајте накратко за време на паузата за ручек. Ако работите во канцеларија, Глен препорачува да користите биро за стоење.
„Наизменичното седење и стоење може значително да го намали вкупното време на седење без да го наруши вашиот работен процес.“
Бојл предлага да пронајдете активност што ви се допаѓа, бидејќи ќе биде полесно да се држите до неа.
„Прошетката со пријател, часовите по танц или групните вежби се одлични начини да останете активни и социјално поврзани.“
Исто така е важно да се движите со свое темпо. Започнете со интензитет што ви е удобен и одржлив. Доследноста е поважна од брзината или интензитетот на вежбањето.
Вежбањето е еден од најефикасните начини за одржување на здравјето на мозокот
Невролозите и невропсихолозите предупредуваат дека седечкиот начин на живот може да го забрза стареењето на мозокот. Неактивноста е поврзана со когнитивен пад, намален проток на крв во мозокот, полошо здравје на срцето, намалена невропластичност и нарушена контрола на шеќерот во крвта.
Експертите советуваат да ги прекинете долгите периоди на седење со поставување потсетници за движење, вклучување повеќе активност во вашата дневна рутина и наоѓање активност што ви се допаѓа. Одржувањето на доследност е клучно, а останувањето активен, без разлика како изгледа тоа за вас, е еден од најефикасните начини за зачувување на здравјето на мозокот и забавување на когнитивното стареење.
The post Експертите предупредуваат: Оваа навика може брзо да го старее мозокот appeared first on Во Центар.
Пронајдете не на следниве мрежи:
