Општоприфатеното мислење е дека витамините не можат да наштетат. Впрочем, тие природно се наоѓаат во здрава храна, па како би можеле да бидат лоши во форма на таблети? Иако можеби не мора да бидат штетни, додатоците во исхраната може да се претера со употреба, а препознавањето на знаците на предозирање може да ви помогне да размислите повторно што земате. Луѓето ги гледаат додатоците во исхраната како овошје, вели д-р Роберт Џ. Фонтана, професор по медицина на Медицинскиот факултет на Универзитетот во Мичиген.
„Тие мислат: „Ако боровинките или грозјето не можат да ми наштетат, тогаш ќе бидам поздрав ако земам повеќе“, објаснува тој.
Сепак, тоа не е секогаш случај, бидејќи земањето премногу витамини и додатоци во исхраната носи одредени ризици, според Prevention.com.
Најдобриот начин да ги избегнете овие ризици е да се консултирате со вашиот лекар пред да воведете каков било нов додаток во вашата рутина.
„Првото нешто што треба да направите е да разговарате со вашиот лекар“, потврдува д-р Питер Коен, вонреден професор по медицина на Медицинскиот факултет Харвард.
Ова е важно дури и ако сте направиле сопствено истражување за тоа дали магнезиумот може да го подобри сонот или како витамините Ц и Е влијаат на вашата кожа.
Дали предозирањето со витамини е опасно?
За да се одговори на тоа прашање, важно е да се разбере за што всушност служат додатоците во исхраната.
„Додатоци во исхраната се комерцијални производи кои се пласираат на пазарот за подобрување на здравјето, но тие не се лекови“, вели Оливија Томас, директорка за иновации и примена во исхраната во Медицинскиот центар во Бостон.
„Најважно е да знаете зошто воопшто размислувате за додаток во исхраната. Тие треба да се справат со специфичен нутритивен недостаток, а не да заменат балансирана исхрана или да послужат како скратен пат до подобро здравје.“ Со други зборови, никогаш не треба да се потпирате само на додатоци во исхраната за да внесете одреден витамин или минерал.
Витамините можат да бидат опасни за луѓе со одредени медицински состојби кои треба целосно да избегнуваат некои додатоци во исхраната.
„Бидете дополнително внимателни ако земате лекови, имате проблеми со црниот дроб, бубрезите или срцето, се лекувате од рак, земате лекови што влијаат на вашиот имунолошки систем или разредувачи на крвта, или ако сте бремени, доите или се обидувате да забремените“, предупредува Синди Ројтер, медицински директор за интегративна медицина во Дартмут Хелт.
Исто така е важно да се запомни дека додатоците во исхраната не се регулирани од регулаторни агенции на ист начин како што се регулирани лековите. Компаниите што ги произведуваат се одговорни за тестирање на безбедноста на сопствените производи, што може да биде тешко да се потврди.
„Не можете да го знаете квалитетот на додатокот што го купувате“, рече д-р Коен.
,,Тврдењата честопати се неточни. Избегнувајте додатоци што ветуваат чуда на нивните етикети.“
Знаци кои укажуваат на прекумерен внес на витамини
Постојат голем број знаци дека вашето тело можеби претерано реагира на предозирање со витамини.
„Важно е да се запомни дека витамините растворливи во вода, како што се витаминот Ц и Б-комплексот, најчесто се излачуваат во урината, додека витамините растворливи во масти, како што се А, Д, Е и К, можат да се акумулираат во телото и да носат поголем ризик од токсичност“, објаснува Томас.
„Минералите и другите додатоци исто така носат ризици бидејќи дури и малите нерамнотежи можат да го нарушат нормалното функционирање на телото.“
Во зависност од додатокот или комбинацијата на додатоци, може да доживеете широк спектар на симптоми, од кои некои може да бидат нејасни и да личат на секојдневни тегоби. Доколку сте загрижени, веднаш консултирајте се со вашиот лекар. Подолу се наведени некои индикатори дека додатоците може да ви прават повеќе штета отколку корист.
Палпитации на срцето или болка во градите
Побарајте медицинска помош ако почувствувате какви било срцеви симптоми, особено додека земате додаток во исхраната.
„Овие производи може да содржат многу кофеин и можат да го зголемат крвниот притисок“, рече д-р Фонтана.
Без разлика дали знаете дека имате претходно постоечко срцево заболување или не, важно е да се проверите за такви симптоми. Д-р Фонтана, исто така, забележува дека додатоците во исхраната од билки можат да реагираат со лекови за намалување на крвниот притисок, како што се блокаторите на калциумовите канали.
Иритација на кожата
„Осипот или алергиските реакции може да укажуваат дека земате премногу од додатокот во исхраната“, рече Ројтер.
Една студија објавена во списанието „Health Science Reports“ откри дека алергискиот контактен дерматитис е можен несакан ефект од земањето на речиси сите витамини, освен витамините Б2 и Б9.
Промена на бојата на урината и кожата
Томас вели дека светлата или обезбојуваната урина и промените во тенот на кожата може да бидат резултат на земање премногу витамини. Ако урината ви стане темна, а кожата пожолтена, веднаш посетете го вашиот лекар.
,,Иако ретко, додатоците во исхраната можат да предизвикаат оштетување на црниот дроб“, објасни д-р Фонтана.
Вртоглавица
Овој симптом може да укажува на премногу железо.
,,Прекумерниот внес на железо може да доведе до токсичност на црниот дроб“, објаснува Сју Елен Андерсон Хејнс, портпаролка на Академијата за исхрана и диететика.
„Знаци на преоптоварување со железо може да вклучуваат низок крвен притисок, метален вкус во устата и напади.“
Покрај вртоглавицата, Томас забележува дека и други невролошки симптоми како главоболки, трнење во рацете или нозете и проблеми со спиењето, исто така, можат да сигнализираат за предозирање со витаминот.
дигестивни проблеми
Клиниката Мајо вели дека додатоците во исхраната со растителни влакна можат да предизвикаат надуеност и гасови, додека премногу витамин Ц може да резултира со дијареја, стомачни тегоби и повраќање. Златното правило е дека додатоците во исхраната не треба да предизвикуваат никаква непријатност.
,,Ниеден додаток не треба да ве прави да се чувствувате добро или лошо“, рече д-р Коен.
„Секоја физичка промена што ја доживувате е знак дека треба повторно да размислите за неговото земање.“
Важни интеракции помеѓу витамини и лекови
Треба да се избегнуваат многу комбинации на витамини и додатоци во исхраната. „Калциумот и железото се натпреваруваат за апсорпција, па затоа не треба да се земаат истовремено“, рече Томас. „Исто така, железото и калциумот можат да влијаат на апсорпцијата на лекови за тироидна жлезда како левотироксин. Витаминот К може да ја намали ефикасноста на разредувачите на крвта како варфарин, додека кантарионот може да влијае на ефикасноста на антидепресивите.“
Комбинирањето на повеќе додатоци од истиот витамин исто така може да биде опасно. Ројтер предупредува да не се земаат „повеќе додатоци од витамини Б, Д и А истовремено“. Таа истакна дека треба да се избегнуваат комбинации од додатоци кои влијаат на згрутчувањето на крвта, оние со стимулирачки ефекти, за концентрација, губење на тежина или енергија, како и комбинирање на различни лекови, додатоци и хербални лекови.
Студија од 2025 година покажа дека постари пациенти кои се лекуваат од рак доживеале несакани ефекти додека земале црвен ориз, ехинацеа, куркума и канабис.
Бидете искрени со вашиот лекар.
Ако веќе земате додатоци во исхраната, донесете ги сите шишенца со вас на следниот преглед кај лекар.
,,Кажете му на вашиот лекар што земате“, советува д-р Фонтана.
„Пациентите честопати се двоумат да му кажат на својот лекар за додатоците во исхраната што ги земаат, бидејќи мислат дека лекарот ќе помисли дека не ѝ веруваат на терапијата што ја препишува. Бидете искрени и отворени. Лекарите само се обидуваат да ви помогнат, нема да ве осудуваат.“ Искреноста е клучна за безбедноста кога станува збор за додатоци во исхраната.
Додатоците во исхраната се производи наменети за дополнување на исхраната. Тие не се лекови и не се наменети за лекување, дијагностицирање, ублажување, спречување или лекување на болести. Бидете внимателни кога земате додатоци во исхраната ако сте бремени или доите. Исто така, бидете внимателни кога давате додатоци во исхраната на дете, освен ако не ви е препорачано од здравствен работник.
The post Лекарите предупредуваат за знаци кои покажуваат дека земате премногу витамини appeared first on Во Центар.
