Необичен кибербезбедносен инцидент е пријавен во Франција, каде што хакери наводно успеале далечински да преземат контрола врз системите за ладење во речиси 300 супермаркети, претворајќи ги замрзнувачите и ладилниците во уреди што ја зголемуваат температурата наместо да ја одржуваат храната замрзната.
Според првичните информации, напаѓачите добиле пристап до системите за управување со комерцијалната опрема за ладење и ги промениле температурните поставки, кои во одредени објекти наводно достигнале дури 50 степени Целзиусови во текот на ноќта.
Последиците биле потенцијално катастрофални за трговците, бидејќи големи количества месо, млечни производи, замрзната храна и други лесно расипливи производи морале да бидат отстранети од продажба.
Првичните проценки укажуваат дека материјалната штета би можела да достигне милиони евра, иако точниот износ засега не е утврден.
Напад без уцена, но со огромна материјална штета
Она што го издвојува овој случај од традиционалните кибернапади е фактот што, според првичните информации, напаѓачите не побарале откуп и не морале да крадат лични податоци на клиентите.
Наместо тоа, наводно биле злоупотребени системите што ги контролираат физичките услови во супермаркетите.
Со едноставна промена на температурните поставки, напаѓачите можеле да предизвикаат расипување на целокупните залихи во погодените ладилници.
Овој тип инцидент претставува особено сериозна закана бидејќи ги поврзува дигиталните пропусти со директна физичка и економска штета.
Современите супермаркети користат автоматизирани системи за управување со температурата, потрошувачката на електрична енергија и работата на индустриските ладилници.
Доколку овие системи се поврзани на интернет и не се соодветно заштитени, потенцијалните напаѓачи можат да се обидат да манипулираат со нивните поставки без физички да пристапат до објектите.
Обвинителството наводно истражува и пријави за пожари
Дополнителна загриженост предизвикуваат информациите дека француските истражни органи разгледуваат пријави за пожари поврзани со инцидентите.
Засега не е утврдено дали евентуалните пожари биле директна последица на манипулацијата со системите за ладење или станува збор за одделни технички дефекти.
Доколку се потврди директна поврзаност, случајот би можел да покаже дека кибернападите врз комерцијалната инфраструктура можат да предизвикаат не само финансиска штета, туку и непосредни безбедносни ризици.
Француските власти потврдија масовен напад, погодени се повеќе трговски синџири
Според Reuters, AFP и францускиот весник Le Monde, нападот се случил ноќта меѓу 11 и 12 октомври и погодил повеќе големи трговски синџири, меѓу кои Intermarché, Coopérative U, Carrefour, E.Leclerc и Monoprix.
Француските медиуми известуваат дека бројот на погодени продавници би можел да надмине 500, што е значително повеќе од првичните проценки за 300 објекти.
Според Le Monde, напаѓачите ги злоупотребиле системите за контрола на ладењето на данската компанија Danfoss, при што го продолжиле циклусот на одмрзнување од еден на осум часа, а температурата ја зголемиле до 50 степени. Во одредени објекти биле забележани и уште повисоки температури.
Француското обвинителство отвори истрага, додека премиерот Себастијан Лекорну ѝ наложил на националната агенција за кибербезбедност ANSSI да го истражи случајот.
Нападот отвора сериозни прашања за безбедноста на европското снабдување со храна.
Додека истрагата продолжува, сè уште не е утврден идентитетот на напаѓачите, ниту нивниот мотив. Нема јавно потврдена поврзаност со конкретна држава или хакерска организација.
Случајот покажува дека современите кибернапади не мора да бидат насочени кон банкарски сметки или лични податоци за да предизвикаат огромна економска штета. Доволно е да бидат компромитирани системите што управуваат со основната инфраструктура.
За само една ноќ, дигитален напад врз опремата за ладење доведе до уништување големи количества храна, финансиски загуби и нарушување на работата на стотици супермаркети.
It looks apocalyptic. It isn’t. France, October 12: hackers took control of supermarket refrigerators, raising the temperature to 50°C. Over 500 stores affected (Intermarche, Super U, Carrefour). Cold chain broken, tons of food discarded. Not a shortage. It’s a targeted attack on the food supply chain.
— RadioGenoa (@RadioGenoa) October 13, 2026
