Извршниот директор на Меѓународната агенција за енергетика, Фатих Бирол, предупреди дека не гледа веродостоен пат енергетските пазари во 2027 година да се вратат во состојбата пред војната со Иран.
На конференцијата „Меѓународна енергетска недела“ во Сингапур, Бирол ги повика владите и компаниите да ја постават енергетската безбедност како врвен приоритет. Тој посочи дека нафтата се приближува до 120 долари за барел, додека нафтените деривати создаваат уште поголем ценовен притисок.
Бирол не даде конкретна прогноза за идната цена на нафтата, но предупреди дека сегашните нивоа сериозно ги оптоваруваат трговските биланси на многу држави.
Посебна загриженост предизвикува снабдувањето со дизел и сродните дестилатни горива. Во октомврискиот извештај, Меѓународната агенција за енергетика проценува дека обновувањето на загубените резерви, надвор од вообичаените сезонски промени, е малку веројатно пред втората половина на 2027 година.
Според агенцијата, нарушените испораки од Блискиот Исток и Русија предизвикале повлекување гориво од резервите токму пред зимскиот период. Дури и очекуваното зголемување на рафинериската преработка кон крајот на годината не би било доволно понудата на гасојл да ја покрие побарувачката во последниот квартал од 2026 година.
Извештајот наведува дека комбинираниот нето-извоз на гасојл и дизел од Блискиот Исток и Русија во септември бил намален за повеќе од 60 проценти на годишно ниво. Глобалните забележани нафтени резерви, пак, до крајот на септември биле за околу 509 милиони барели под предвоеното ниво.
Како привремена мерка, ИЕА претходно најави забрзано ослободување на преостанатите количества од договорената интервенција со стратешките резерви, вклучително повеќе од 20 милиони барели дизел. Бирол објасни дека времето и обемот на испораките зависат од поединечните држави и од состојбата на зимскиот пазар.
Проценката не значи дека цените непрекинато ќе растат или дека сите земји ќе се соочат со физички недостиг. Таа предупредува дека намалените резерви оставаат помал простор за справување со нови прекини во снабдувањето.
За транспортот, земјоделството и индустријата, продолжениот притисок врз дизелот значи ризик од повисоки оперативни трошоци, кои можат да се пренесат и врз цените на производите.
