По целосното запирање на испораките на гас од Русија, течниот природен гас (ЛНГ) од САД стана доминантен на европскиот пазар. Но сега Европската унија сака да ја намали својата зависност од американскиот гас и да најде други извори, особено од Катар и Канада, пишува Берлинер Цајтунг.

ЕУ се соочи со прекин на рускиот гас преку гасоводот Nord Stream во летото 2022 година и потоа преку Украина до крајот на 2024 година. Поради тоа САД се развија во најголем снабдувач на ЛНГ за Европа. Денес повеќе од половина од увезениот ЛНГ во ЕУ доаѓа токму од САД.

Поради растечките тензии со Вашингтон — вклучувајќи и политички спорни потези на американскиот претседател Доналд Трамп — Брисел започнал разговори за повеќе ЛНГ договори со Катар и Канада. Така ЕУ сака помалку ЛНГ од САД и повеќе од овие други извори.

Но оваа промена не е едноставна: САД не само што се најголеми, туку се и најфлексибилни снабдувачи на ЛНГ, кои веднаш ја пополнија празнината по прекинот на рускиот гас. Во 2025 година околу 58 % од увезениот ЛНГ во Европа беше американски, а Русија беше втор по големина снабдувач со околу 14 % — количина која ЕУ планира целосно да ја укине до крајот на 2027 година со официјалната забрана на руски гас.

Во оваа изменета ситуација, Катар, како еден од најголемите светски извозници на ЛНГ, има веќе долгорочни договори со неколку европски земји. На пример, Германија потпиша договори за ЛНГ со Катар преку германската државна гасна компанија, а и Франција и Италија имаат долгорочни спогодби за камионски увоз со катарските компании.

Сепак, краткорочно, можноста за значително поголеми количини од Катар е ограничена, бидејќи многу од катарските капацитети за производство на ЛНГ веќе се резервирани со долгорочни договори и не може лесно да се прошират пред 2027 година. Покрај тоа, постои прашање дали повеќе ЛНГ од Катар навистина ќе значи вистинска диверзификација, бидејќи тоа зависи од геополитички услови во Блискиот исток.

Во однос на Канада, таа се смета за потенцијална опција од 2026 година натаму, со неколку проекти за изградба на ЛНГ капацитети на западниот брег. Сепак, засега не постојат многу конкретни договори меѓу ЕУ и Канадa, и овие испораки сè уште се на планирање.

На глобално ниво, пазарот на ЛНГ останува доминиран од Северна Америка, особено САД, и додека алтернативните извори како Катар и Канада растат, тие сè уште не можат веднаш да го заменат обемот на американскиот извоз.