Југословенскиот динар бил валута која првпат почнала да се користи во Кралството Југославија од 1920 година, а потоа се користела во Кралството Југославија, социјалистичка Југославија, а потоа и во Сојузна Република Југославија.
Имињата на земјите се променија, но не и динарот, кој доби култен статус и престана да биде „југословенски“ кога Србија го замени со српскиот динар, а Црна Гора со еврото – години по распадот на поранешна Југославија.
На почетокот на осумдесеттите години, беше донесена одлука постојната серија пари да се замени со нова, посовремена. Во новата серија, секоја банкнота требаше да претставува една од југословенските републики, а на предната страна ќе има историска личност од таа република, а на задната страна мотив од таа република. Најмалата банкнота од 10 динари ќе ја претставува најмалата република, Црна Гора, а најголемата постоечка банкнота од 1000 динари ќе ја претставува најголемата република, Србија, а ќе биде воведена нова банкнота од 5000 динари што ќе ја претставува Југославија. Прво, требаше да се пушти во оптек најголемата банкнота, а потоа постепено ќе се заменуваат банкнотите со помал апоен, објавува Express.hr.
Во 1985 година беше издадена нова серија банкноти, која започна со воведувањето на банкнотата од 5.000 динари со ликот на починатиот југословенски претседател Јосип Броз Тито.
Таа, дотогаш, најголемата и долгоочекувана банкнота, предизвика вистинска бура во јавноста, а таа продолжува и денес – не поради нејзината вредност, туку поради грешка што никој не ја забележал на почетокот.
Имено, покрај ликот на Тито е испишана и годината на неговото раѓање и смрт. Наместо 1892 – 1980 , на банкнотата пишувало 1892 – 1930 – значи според неа, Тито починал 50 години порано.
Интересно е што дури и откако беше забележана грешката, таа банкнота не беше повлечена од оптек , бидејќи генералниот директор на Институтот за производство на банкноти во тоа време изјави дека од 14 милиони печатени банкноти, само 4 проценти од нив имале грешки. Ова значи дека погрешна година на смртта е пронајдена на околу 560.000 банкноти , а според меѓународните прописи, земја што издава повеќе од илјада банкноти со видлива грешка треба да ја повлече целата серија од оптек.
Но, погрешната година на смртта на Тито не е единствената грешка со оваа банкнота. На неа официјално не е споменат датумот кога е пуштена во оптек, а изгледот и описот на банкнотата биле сосема различни од она што било објавено во службениот весник на СФРЈ, ЈАНИ.
Втората банкнота, која требаше да биде печатена во апоен од 1000 динари, со датум на издавање 1986 година, ќе ја претставува СР Србија и на предната страна требаше да има портрет на Вук Стефановиќ Караџиќ. Сите печати беа завршени и банкнотата беше подготвена за печатење, но никогаш не беше пуштена во оптек . Со оглед на хиперинфлацијата, се појави потреба од банкноти со сè поголеми апоени, а не со помали.
По распадот на СФР Југославија, започнува крајот на југословенскиот динар:
Во 1991 година, Словенија ги замени со привремени банкноти, во 1992 година со словенечкиот толар, а потоа во 2007 година со еврото.
Во 1991 година, Хрватска го замени со хрватскиот динар, а во деловите под контрола на Српска Краина се користеше краинскиот динар . Во 1994 година беше воведена хрватската куна .
Во 1992 година, Македонија го воведе македонскиот денар.
Во 1992 година, Босна и Херцеговина го воведе босанско-херцеговскиот динар , а во деловите под контрола на Република Српска се користеше динарот на Република Српска . Во 1998 година беше воведена конвертибилна марка.
Во 1999 година, Црна Гора ја замени за германска марка, а во 2002 година за евро.
Во 1999 година, на Косово и Метохија под контрола на УНМИК, динарот се заменуваше за германска марка, а во 2002 година за евро.
Во 2003 година, Србија го замени во српски динар.
The post Познатата банкнота со ликот на Тито имала недозволиви грешки: Никој не ги исправил дури ни кога биле откриени, скандал ги одбележа осумдесеттите години appeared first on Во Центар.
