Шест вида рак растат и се шират побрзо кај помладите возрасни отколку кај постарите возрасни лица во најмалку пет земји, покажува нова студија за глобалната инциденца на рак, а два вида – колоректален и маточен рак – стануваат и почести и посмртоносни кај младите луѓе . Една студија од големи размери анализираше податоци од две големи бази на податоци за рак за подобро да го разбере неодамнешниот пораст на случаите кај луѓето под 50 години, тренд што е во спротивност со традиционалното разбирање на болеста како болест што непропорционално ги погодува постарите лица.
13 видови на рак се во пораст кај луѓето под 50 години во најмалку 10 земји
Иако сè уште е релативно ретка кај лицата на средна возраст и помладите, зголемената инциденца на неколку видови рак кај групата под 50 години предизвика загриженост кај експертите. Студијата , објавена во списанието „Воени медицински истражувања“ , покажува вознемирувачка, но комплексна слика што варира на глобално ниво во зависност од видот на рак, полот и националниот контекст. Таа ги испитала случаите што се случиле помеѓу 2000 и 2017 година и открила дека 13 видови рак се во пораст кај луѓе под 50 години во најмалку 10 земји, а шест видови рак – колоректален рак, рак на грлото на матката, рак на панкреасот, рак на простата, рак на бубрезите и мултипен миелом – се развиваат побрзо кај помладите возрасни отколку кај постарите возрасни во најмалку пет земји.
Трендови во повисоката инциденца и морталитет кај лица под 50 години се забележани во помалку земји – во пет за рак на матката и, за колоректален рак, во три земји за жени и пет за мажи. Колоректалниот рак, особено во Северна Америка, Европа и Океанија, привлече посебно внимание од авторите, кои рекоа дека 10 проценти од глобалните случаи веќе се јавуваат кај лица под 50 години. Тие наведоа проценки дека до 2030 година, инциденцата на колоректален рак кај лица на возраст од 20 до 34 години ќе се зголеми за 90 проценти , а кај лица на возраст од 35 до 49 години за 46 проценти.
Подобри вести за ракот на дебелото црево
Сепак, вестите се подобри за ракот на дебелото црево со доцна појава , каде што неколку земји покажуваат пад на инциденцата, веројатно делумно поради програмите за скрининг кои се насочени кон постарите лица и рано откриваат преканцерозни израстоци.
Томотака Угаи, инструктор по патологија на Медицинскиот факултет Харвард и во болницата Бригам и жени, и соработник на одделот за епидемиологија на Харвардското училиште за јавно здравје Т.Х. Чан , како главен автор на студијата, истакна дека, иако е потребна дополнителна работа, со одредување на споменатите шест вида рак, студијата пополнува некои празнини во загрижувачката глобална слика за ракот. И покрај широките забележани шеми, студијата беше ограничена од фактот дека користените бази на податоци не ги опфаќаа сите нации. Недостасуваат делови од Азија, Африка и Јужна и Централна Америка. Угаи рече дека е потребно подетално разбирање на сликата за ракот со рана појава во секоја нација за да се дизајнираат интервенции како што се подобрени упатства за скрининг.
Шест видови рак треба да се борат со скрининг, кој во последниве години се движи кон помладата популација
Некои земји веќе презедоа вакви чекори. На пример, во САД, упатствата за скрининг се поместија кон помладата популација во последниве години. Во 2021 година, Работната група за превентивни услуги на САД ја намали препорачаната возраст за започнување со скрининг за колоректален карцином од 50 на 45 години. Слично на тоа, во 2024 година, ја намали препорачаната возраст за започнување со скрининг за карцином на дојка од 50 на 40 години.
Во нивните резултати, истражувачи од САД, Јапонија и Јужна Кореја всушност пронајдоа докази за веќе подобрени процедури за скрининг за некои видови рак, што авторите велат дека може да биде еден фактор во зголемената стапка на инциденца. За тие видови на рак, вклучувајќи ги ракот на тироидната жлезда , простатата и немеланомскиот рак на кожата, немаше зголемување на смртноста и покрај зголемувањето на инциденцата, што можеби укажува дека подобрениот скрининг открива повеќе случаи доволно рано за да се лекуваат или кои се клинички незначителни и можеби биле пропуштени порано.
Индиции за причината за зголемувањето на ракот што се јавува на млада возраст
Анализата, исто така, даде индиции за причината за зголемувањето на бројот на случаи на рак што се јавуваат на млада возраст. Порастот на случаи на рак кај младите возрасни е силно поврзан со зголемувањето на стапките на дебелина , велат авторите, и најбрзо расте во богатите земји.
– Постои можност изложеностите како што се дебелината или западната исхрана или седечкиот начин на живот да се префрлаат кон помладата популација. А помладата популација може да биде изложена на нови фактори на ризик за карциноми со рана појава, кои може да бидат непознати или сè уште бараат истражување – истакна Угаи и најави дека идната работа ќе вклучува меѓународна соработка за подобро разбирање што се случува во овие случаи. Исто така, ќе се дополнат податоците од големите студии со анализи на индивидуални туморски ткива во обид подобро да се разберат механизмите во биологијата на туморот и микросредините што може да дејствуваат.
– Многу студии, вклучувајќи ја и нашата, укажуваат дека инциденцата на рак со рана појава се зголемува во многу делови од светот. Но, тоа не значи дека многу видови рак се зголемуваат слично насекаде. Низ целиот свет ситуацијата е многу, многу поинаква, па затоа треба да знаеме повеќе за тоа што се случува сега, кои се факторите на ризик и како да се спречат овие видови рак – нагласи авторот на студијата Томотака Угаи.
The post Шест видови на карцином се шират побрзо кај лицата под 50 години отколку кај постарите лица, од кои два се сè посмртоносни appeared first on Во Центар.
