недела, 22 ноември 2026
Најново

Витамин Д: Како да го внесете доволно во зима?

Претпочитан извор Додај го Пулс24 во твоите извори на Google Додај

Со доаѓањето на зимата и пократките денови, прашањето за витаминот Д и неговата улога во одржувањето на здравјето повторно се отвора.

„Витаминот Д помага во апсорпцијата на калциум и фосфор, што го прави клучен за здравјето на коските и мускулите“, објаснува нутриционистката Кејти Сандерс од платформата Doctify.

ПУЛС24.МК - 14 ГОДИНИ

„Исто така, игра важна улога во функционирањето на имунолошкиот систем“, додава таа, како што пишува The Independent.

Главен извор на витамин Д е директната сончева светлина, поради што се нарекува „витамин на сонцето“.

„Во текот на пролетта и летото, телото обично може да произведе доволно витамин Д ако редовно поминуваме време на отворено. Сепак, поради помалата изложеност на УВ зраци и сончева светлина во зимските месеци, нивото на витамини во телото има тенденција да се намалува“, вели Сандерс.

Според информациите од Британската национална здравствена служба (NHS), недостатокот на оваа хранлива материја може да предизвика деформитети на коските како што се рахитис кај децата и болка во коските поради остеомалација кај возрасните.

Многу видови храна се рекламираат како богати извори на витамин Д, но дали само исхраната може да биде доволна во текот на потемните месеци? Сандерс објаснува што реално да се очекува.

Колку витамин Д ни е потребен дневно?

„Официјалната препорака на NHS за деца над една година и возрасни е 10 микрограми витамин Д дневно“, вели Сандерс. Оваа препорака ги вклучува и бремените жени, доилките и лицата кои се изложени на ризик од недостаток на витамин Д.

„За доенчиња под една година, препораката е од осум и пол до 10 микрограми“, додава тој.

Која храна содржи витамин Д?

Филето од лосос е еден од најбогатите природни извори на витамин Д. Според Британската фондација за срце, 100 грама варен лосос содржи околу 9,3 микрограми. Сандерс забележува дека јадењето мрсна риба неколку пати неделно е корисно за здравјето на срцето.

Друга мрсна риба богата со витамин Д што Сандерс ја препорачува е скушата. Според Британската фондација за срце, 100 грама печена скуша содржи просечно 8,5 микрограми витамин Д. Конзервираната скуша е добра и поприфатлива алтернатива. За избалансиран оброк, Сандерс предлага да го поделите чинијата на третини.

„Една третина може да биде скуша како извор на посни протеини, друга скробни јаглехидрати како млади компири, а последната зеленчук или салата. Ако се држите до тие три категории и изберете што ви се допаѓа од секоја, оброкот секогаш ќе биде доста избалансиран“, објаснува тој.

Едно јајце содржи околу 1,7 микрограми витамин Д. Јајцата се многу разновидни и можат да се вклучат во различни јадења.

„Постојат многу начини да вклучите јајца во вашата исхрана. Некои луѓе сакаат варени или пржени јајца наутро, додека други сакаат варено јајце како практична ужина“, вели Сандерс.

За ручек, тој предлага омлет.

„Јас го правам со јајца, малку млеко и зеленчук како домати или печурки за избалансиран оброк, а можете да додадете и малку сирење.“

На полиците во продавниците можете да најдете производи означени со „со додаден витамин Д“.

„Многу прехранбени производи се збогатени со витамин Д, како што се билни пијалоци, житарки за појадок, јогурт и намази“, вели Сандерс.

Иако овие намирници природно не содржат витамин Д, нивното збогатување помага да се зголеми вкупниот внес.

Дали диетата е доволна?

„Иако можеме да го добиеме витаминот Д од храната, количините се доста мали“, вели Сандерс, додавајќи: „Поголемиот дел од нашиот витамин Д го произведува телото со помош на сончева светлина. Но, бидејќи нема доволно УВ зрачење и сончева светлина во зима, многу луѓе треба да размислат за земање додатоци во исхраната во ова време од годината.“

Британската влада, како што објави NHS, им советува на сите да размислат за земање дневен додаток од 10 микрограми витамин Д во текот на есента и зимата.

Некои луѓе не произведуваат доволно витамин Д од сончевата светлина бидејќи не се изложени многу на неа.

,,Луѓето со зголемен ризик од недостаток на витамин Д, како што се жителите на домови за стари лица кои не поминуваат многу време на отворено, можеби ќе треба да земаат додатоци во исхраната преку целата година“, вели Сандерс.

Доколку се сомневате дека имате недостаток на витамин Д, разговарајте со вашиот матичен лекар, кој може да ви препорача крвна слика.

,,Постојат специфични нивоа за ниски нивоа и клинички недостаток на витамин Д. Доколку некој има сериозен недостаток, неговиот лекар може да препише висока доза за да ги врати нивоата во нормала“, објаснува Сандерс.

Поврзани вести