За време на Студената војна, Југославија изгради армија каква што – во однос на бројноста и разгранетоста на инфраструктурата – речиси и да немаше некоја неврзани земји.
ЈНА беше масивна, територијално распределена и дизајнирана за сценарио на тотална војна, вклучително и нуклеарен конфликт меѓу големите сили.
Напуштен во темнина и распаѓање
Зад таквата доктрина стоеше огромна мрежа од подземни објекти – аеродроми закопани во планините, командни центри, магацини и бункери, кои беа строго чувана тајна со децении.
Денес, многу од овие комплекси се напуштени, оставени на влага, темнина и распаѓање, но токму затоа привлекуваат урбани истражувачи, историчари и љубопитни од целиот свет.
Еден од нив е јутјубер од каналот Tattooed Explorer , кој е специјализиран за истражување на заборавени и забранети локации, а во едно од видеата посвети посебно внимание на поранешните воени објекти од СФРЈ.
Врвно тајно засолниште
Па затоа тој се преселил во подземје за да истражи бункер познат како Кук-2, поранешно тајно нуклеарно командно засолниште од југословенскиот период.
Како што тој наведува во видеото: „Отидов да го истражам поранешното тајно нуклеарно командно засолниште Кук-2. Бункерот беше изграден како резервна копија за Кук-0 во рамките на огромната југословенска мрежа на подземни командни бункери .“
Патем, Кук-0 е една од најстрого чуваните тајни во поранешна Југославија. Скриен е во утробата на Биоково, каде што има подземен град изграден во педесеттите години од минатиот век како засолниште во случај на атомска војна.
Во тунелот долг два километри имало и електрична енергија и вода. Под земја имало просторија за деконтаминација, болница, кујна, конференциска сала, како и бројни станови за политичката елита, а најубавиот бил наменет за Јосип Броз Тито.
Изграден длабоко во карпата
Во случај на напад, таму можело да се преживее со месеци. Засолништето, до кое се стигнува по патот кон Задварје, а понатаму со макадам, го изградиле војници кои дури и не знаеле што треба да расте таму. Во 1990-тите, Кук-0 бил напуштен и ограбен, а малку подоцна биле направени инвестиции во одгледување печурки таму. Во меѓувреме, печурките се напуштени, а комплексот сè уште зјае празен и покрај својот туристички потенцијал.
Кук-2 се наоѓа на островот Брач и е дизајниран како резервен команден објект, дел од систем кој требало да обезбеди континуитет на командата во случај на уништување на главните центри, објавува Dnevno.hr.
Ваквите бункери биле изградени длабоко во карпата, со дебели армирани (бетонски) ѕидови, системи за филтрирање на воздух, сопствени извори на енергија и залихи што можеле да им овозможат на луѓето да останат со недели, па дури и месеци без да излезат на површината.
Овој урбан истражувач пронашол отвор во комплексот со потонат тунел под него. Внатре има и лилјаци, па се запрашал дали можеби станува збор за таен излез од комплексот.
Со распадот на Југославија и промената на воените доктрини, ваквите објекти ја изгубија својата намена. Многумина беа ограбени, уништени или едноставно заборавени, но во исто време станаа фасцинантни споменици на едно време.
The post Влегол во Титовиот подземен град и открил нешто неверојатно: Луѓето не се ни свесни што им е под нозете (видео) appeared first on Во Центар.
